SEPA ve Türkiye ödeme gelişmeleri, kaynaklarıyla.
SWIFT 27 Ağustos'ta, EPC 9 Eylül 2026'da serbest (yapılandırılmamış) adres kullanımına son verecek Kasım 2026 tarihini erteledi; ECB de T2 geçiş sürümünü 28 Kasım'a kaydırdı. Yeni tarih henüz belli değil — euro gönderenler için ne değişiyor?
Ağustos–Eylül 2026'da SEPA'ya aday ülkelerde son durum: Türkiye'nin niyet mektubundan sonra kamuya açık yeni resmî adım yok. Bosna-Hersek başvurusu EPC değerlendirmesinde. Ukrayna yeni hükümet programında SEPA başvurusunu 2027 sonuna yerleştirdi. Moldova ulusal anlık ödeme sistemini TIPS'e bağlamayı araştırıyor.
Moldova Ulusal Bankası'nın 10 Ağustos 2026 verilerine göre 6 Ekim 2025'ten beri yaklaşık 960 bin SEPA transferi yapıldı. Ortalama işlem ücreti 20–150 eurodan 1,09 euroya indi; aynı hacim SWIFT'ten geçseydi maliyet ~14,2 milyon euro olacaktı.
EPC'nin 7 Ağustos 2026 tarihli şema katılım özetine göre SEPA genelinde 3.545 kurum SCT'ye, 2.837 kurum SCT Inst'e kayıtlı. Batı Balkanlar ve Moldova'da SCT katılımı başladı, ama anlık ödeme (SCT Inst) katılımı neredeyse yok.
Avrupa Parlamentosu'nun 9 Temmuz 2026'daki oylamasının ardından Konsey ve Parlamento dijital euro tüzüğünü müzakere ediyor. İkinci siyasi trilog 10 Eylül'de yapıldı. Elde tutma limiti, üye işyeri ücret tavanı ve gizlilik ana anlaşmazlık konuları. AB dönem başkanlığı yıl sonuna kadar siyasi uzlaşma hedefliyor.
IBAN ve BIC doğrulaması ödemenin teknik tarafını çözer; karşı tarafın gerçekten var olduğunu ise doğrulamaz. İki katmanın ayrı ayrı işletilmesi gerekir.
İhracat bedelinin euro olarak tahsilinde ödeme kaydı ile sevk belgelerinin eşleşmesi gerekiyor; kıymetli madende ürün etiketlemesi de bu zincirin parçası.
AB Anlık Ödemeler Tüzüğü'nün (IPR) 2025 son tarihleri bankaları kapsıyordu; 2027'de sıra elektronik para kuruluşları, ödeme kuruluşları ve euro alanı dışındaki üye devlet PSP'lerine geliyor. Tarihler kategoriye göre değişir; SEPA adayı Türkiye için de yol haritası niteliğinde.
ECB, dijital euro projesinde kavramsal çalışmadan yürütmeye geçti: kural kitabı tasarımı ve altyapı kurulumu sürüyor, ödeme hizmeti sağlayıcısı (PSP) seçim süreci 2026'da başladı. Yasama 2026'da tamamlanırsa pilot 2027, olası ilk ihraç 2029 hedefleniyor — kesinleşmiş tarih yok.
Niyet mektubundan operasyonel transfere SEPA katılımının adımları: EPC coğrafi kapsam kararı, ulusal mevzuat uyumu, banka şema katılımları ve fiilî hizmet. Arnavutluk, Karadağ, Kuzey Makedonya, Moldova ve Sırbistan örneklerinden Türkiye için çıkan dersler.
AP'nin ECON komitesi dijital euro tüzük taslağını 23 Haziran 2026'da onayladı; kurumlar arası müzakerelerin 2026 sonuna kadar tamamlanması hedefleniyor. ECB tarafında hazırlık fazı Ekim 2025'te kapanmıştı; olası ilk ihraç için telaffuz edilen hedef 2029.
ECB, Danimarka ve İsveç merkez bankaları, TIPS üzerinde EUR, DKK ve SEK arasında anlık kur-ötesi (cross-currency) ödeme servisini Haziran 2026'da aktive etti. Ödeme ve dönüşüm tek adımda, merkez bankası parasında kapanıyor.
Ekim 2025'te zorunlu hale gelen Verification of Payee'de ilk saha verileri yayımlandı: 180 milyon işlemlik bir analizde %66 tam eşleşme, %19 eşleşmeme görüldü. EPC'nin VoP rulebook v1.1 ve API Security Framework v2.1 güncellemeleri 20 Eylül 2026'da devreye giriyor.
AB kaynaklı verilere göre Moldova'da Ekim 2025–Haziran 2026 arasında ~829.000 SEPA işlemi yapıldı; toplam ücret ~917 bin euro — aynı hacim SWIFT'ten geçseydi ~12,5 milyon euro olacaktı. Dünya Bankası, Batı Balkanlar'da maliyetlerin 10 kata varan oranda düştüğünü raporladı.
1 Ocak 2026'da euroya geçen Bulgaristan'da tüketiciye dönük son geçiş yükümlülüğü olan zorunlu çift fiyat gösterimi (leva + euro) 8 Ağustos 2026'da sona erdi. Bulgaristan'a euro transferleri artık standart SEPA işlemidir.
Bosna-Hersek Merkez Bankası (CBBH), 6 Ağustos 2026'da SEPA coğrafi kapsamına katılım başvurusunun resmen iletildiğini duyurdu. Başvuru EPC değerlendirmesinde; ilk SEPA işlemleri, olası kabulden en erken 6 ay sonra bekleniyor.
Türkiye, 2 Temmuz 2026'da SEPA'ya katılım için niyet mektubunu (letter of intent) Avrupa Ödemeler Konseyi'ne (EPC) resmen iletti. Bu, sürecin başlangıcıdır — üyelik veya kabul değildir.
SEPA, IBAN, BIC/SWIFT ve euro ödemeleri için ücretsiz araçlar ve kaynaklı bilgi sunan SEPA.tr'nin ilk sürümü yayınlandı.
Avrupa Komisyonu'nun 5 Mayıs 2026 tarihli bildirisine göre 18 Sırp bankası SEPA şemalarına resmen katıldı; bu, Sırbistan ile euro bölgesi arasında daha hızlı ve ucuz euro işlemlerinin önünü açıyor.
Avrupa Komisyonu'nun 16 Ekim 2025 tarihli bildirisine göre bu dört ülkeden 40 banka SEPA şemalarına resmen katıldı — SEPA'nın Genişleme ortaklarına ilk açılımı.
